Kabakulak immunitesinin saptanmasında kompleman birleşmesi(CF), hemaglütinasyon önlenim (HA-Ö) ve virus nötralizasyon testleri sık olarak başvurulan testler arasında yer almaktadır.

            HA-Ö testi teknik olarak her iki testten kolay ve ucuz bir testtir. Ancak eritrositlere gereksinim duyulması gibi bazı dezavantajları da bulnmakta ve serumdaki nonspesifik inhibitör ve aglütininlerin varlığı, testin duyarlılığını azaltmaktadır. 

            Bu inhibitörlerin ortadan kaldırılması için, bir seri işlemin yapılması zorunluluğu testin rutinde kullanılabilirliğini zarlaştırmaktadır. Fakat serumdaki nonspesifik inhibitörlerin ve heterofil antikorların, çeşitli yöntemlerle uzaklaştırılmasından sonra, HA-Ö esti oldukça duyarlı ve spesifik bir testtir ve kabakulak hastalığının serolojik tanısında da yaygın olarak kullanılmaktadır (4).

            Nötralizasyon testi HA-Ö testi ile benzer sonuçlar vermekte, ancak bu test ile çalışmak zaman almaktadır.. CF testinin de çeşitli zorlukları vardır. Ayrıca HA-Ö testi CF testinden daha duyarlıdır. (56) Çünkü CF testi,Çapraz reaksiyon veren antikorlar nedeni ile yanlış pozitif sonuçlara neden olabilmektedir (67)

            Kabakulak enfeksiyonları ile ilgili, çeşitli ülkelerde yapılan seroepidomiyolojik araştırmalarda, farklı oranlarda seropozitiflik saptanmıştır. Amerika Birleşik Devletlerinde(A.B.D.) kabakulak olgularının % 90’ı 14 yaşından küçük çocuklarda görülmektedir.

            HA-Ö testiyle Amerika Birleşik Devletleri ordusu erlerinde %76 ve Brezilya ordusu erlerinde %83 oranında seropozitiflik saptanmıştır (61).

            Yurdumuzda kabakakulak virus enfeksiyonları ile ilgili Kocabeyoğlu ve arkadaşlarının yaptıkları çalışmalar dışında çalışmaya rastlanmamıştır. Kocabeyolu ve arkadaşları (61) 14-19 yaş grubunda askeri öğrencilerde kabakulak virus antikor düzeylerini HA-Ö testi ile araştırmışlardır. Yaşları 14 ? 1 olan 1. sınıf öğrencilerinden %83 (44/53) , yaşları 18  ??1 olan son sınıf öğrencilerinde ise % 97.1 (67/69) oranında seropozitiflik saptanmışlar ve çalışmada yaşa bağlı olarak seropozitiflik artışı olduğunu vurgulamışlardır.

            Çalışmamızda, HA-Ö testi ile yaşları 0-15 olan kişilerde % 84.9 (133/154), 31-45 yaş grubunda %87.5 (42/48), 46-60 yaş grubunda ise % 83.9 (29/31) seropozitiflik belirlenmiştir. Çalışmalarımızda da yaşa paralel olarak seropozitiflik oranında artış görülmüştür. Ancak 46-60 ve daha ileri yaş grubunda pozitiflik yüzdelerinde azalma tesbit edilmiştir.

            Hamile kadınlarda ise, HA-Ö testi ile seropozitiflik oranı % 87.3 (89/102) olarak belirlenmiştir. Çalışmamızda saptadiğimiz bu seropozitiflik oranı oldukça yüksek düzeydedir. Anomalili bebek doğumlarında, genetik araştırmalara ek olarak TORCH testi de yapılmaktadır. Bu araştırmaların sonuçsuz kalması durumunda bazı viral etkenlerin, bu arada Mumps virusunun da gözardı edilmemesi uygun olacaktır. Bu nedenle çalışma grubumuza hamile kadınlar da ilave edilmiş ve % 12.7 seronegatif olgular dikkate alınarak gerekli önlemlerin alınmasının doğru olacağı sonucuna varılmıştır.

            Gerek yurt içi ve gerekse yurt dışında hamile kadınları kapsayan bir çalışmaya rastlanamadığından, elde ettiğimiz verilerin karşılaştırılması olanağı elde edilememiştir. 

            HA-Ö testi ile 1981 yılında Albrecht ve arkadaşları (4), Mumps virusu antikorlarının sağlıklı bireylerde ölçümünü yapmişlar, standart antijen kullandıklarında %80’lik seropozitiflik saptarken prufiye antijen ile %93’lük bir pozitiflik elde etmişlerdir. Ayrıca HA-Ö testini, insan IgG’sine heterolog IgG ilavesiyle yaptıkları HA-Ö testi ile karşılaştırmışlardır. Prufiye antijen kullandıklarında her iki testin aynı sonuç verdiğini gözlemişlerdir.  HA-Ö testini daha sonra plak nötraliasyon testi ile karşılaştırmışlar, HA-Ö testinin daha az zaman aldığını ve testin uygulanmasının daha kolay olduğunu belirtmişlerdir.(4)

            HA-Ö testinin uygulanmasının, diğer testlere göre daha kolay olduğu görüşüne biz de katılmaktayız. Ancak bu ELISA testi için geçerli değildir. Çünkü ELISA testinin uygulanışı HA-Ö testinden daha kolaydır.

            HA-Ö testinde, viralantijenlerin elde edilmesinde değişik yöntemler kullanılmaktadır. Önceleri embriyonlu yumurtanın amniyotik kesesinde üretilen antijenler kullanılırken, son yıllarda doku kültüründen yararlanılmaya başlanmıştır. Virus üretimi ve antijenin hazırlanmasında, doku kültürünün kullanımı hem daha kolay hem de daha iyi sonuç vermektedir.

            Çalışmamızda Mumps virusunun, vero hücre kültüründe üretilmesiyle elde edilen antijenlerin kullanılmasıyla yapılan, HA-Ö testinin ucuz, kolay ve güvernilir olduğu sonucuna varılmıştır.

            HA-Ö testi ile çalışırken, serumlarda bulunabilecek nonspesifik inhibütörleri ve hem aglütininleri ortadan kaldırmak için,Buynak(18) ve Hierholzer (47) tarafından uygulanan yöntemler tarafımızdan da uygulanmıştır. Elde ettiğimiz sonuçların daha önce bildirilen sonuçlarla uyumlu olduğu gözlenmiştir.

            Hierholzer ve arkadaşları (47) Myxoviruslar için HA-Ö testinde RDE yerine ısı ve periyodat kullanmışlardır.

            Çalışmamızda, serumlar önce 560C’de 30 ndakika inaktive edilmiş ve sonra sodyum  periyodat ile muamele edilmiştir. 

            Heterofil antikorların absorbsiyonunda, kobay eritrositlerini kullanarak yaptığımız çalışma uygun sonuç vermiştir. 

            Çeşitli araştırıcılar Mumps virusu antikorlarının aranmasında HA-Ö testini kullanmışlar ve bu testi diğer testlerle karşılaştırmışlardır.

            Buynak ve arkadaşları (18), başlangıçta seronegatif olan Mumps aşısı ile aşılanmış, 55 kişinin serum örneklerini nötralizasyon ve HA-Ö yöntemleri ile test etmişler ve nötralizasyon testinin HA-Ö testinden bira daha duyarlı olduğu sonucuna varmışlardır.

            Anı araştırıcılar HA-Ö tesinde tam virus antijeni ve Tween 80-eter ile işleme aldıkları antijeni kullanmışlar, tam virus antijeni kullandıklarında, 55 serumun 30’unda antikor titresi <1/5 iken, 25 serumda 1/5; Tween 80-eter işleme alınan antijen kullandıklarında ise antikor titresinin 11 serumda < 1/5 iken, 20 serumda 1/5, 16 serumda 1/10, 6 serumda 1/20 ve 2 serumda ise 1/40 olduğunu gözlemişlerdir (18).

            Denoyel (27) ve Daugherty (26), Mumps virusuna karşı antikorların saptanmasında, Solid Phase Reserve Immunosorbenttekniği ile HA-Ö testini ve RIA ile HA-Ö testini (NT) karşılaştırmışlardır (26).

            Kalter ve arkadaşları(57), NT testi ile HA-Ö testini karşılaştırmışlar, benzer sonuç almışlardır. Spesifik ve duyarlılık açısından birbirlerine çok yakın sonuçlar aldıklarını, ancak NT testini zaman alıcı bir test olduğunu belirtmişlerdir.

            Yine aynı araştırıcılar HA-Ö testi ile CF testini karşılaştırmışlar, HA-Ö testinin CF den daha duyarlı olduğunu belirtmiş ve CF testinin HA-Ö testine göre güçlükleri olduğuna işaret etmişlerdir (57)

            Çalışmamızda HA-Ö testinin oldukça duyarlı bir test olduğu görülmüştür. HA-Ö testi, kişilerin ımmun durumunun saptanmasında ve virus enfeksiyonlarının tanısında sıklıkla kullanılan, ancak total antikor düzeyini belirleyen bir testtir. Bu test ile yapılan çalışmalarda, IgM antikorlarını belirleyebilmek için farklı yöntemlere gereksinim vardır. Bunlara ilaveten serumda bulunabilen nonspesifik inhibitörler ve hemaglütininler testin duyarlılığını azaltmaktadır. Bu inhibitörlere bağlı olarak, yalancı pozitif sonuçlar alınmaktadır. Bunu önlemek için, serumların ön işlemlerden geçirilmesi gereklidir. Bu da testin daha uzun zaman almasına neden olmaktadır.

            HA-Ö testinin duyarlılşığı, yurt içi ve yurt dışında yapılan araştırmalarla kanıtlanmış olmasına rağmen, yukarıda belirtilen dezavantajlarından ötürü, rutinde HA-Ö testine alternatif bir test olarak ELISA’nın kullanılabileceği düşüncesinden hareketle tarafımızdan hazırlanan ELISA kitleri kullanılarak Mumps virusu antikorlarının taraması yapılmıştır.

            Çalışmamızda vero hücre kültüründe ürettiğimiz Mumps virusu heö ELISA ve hem de HA-Ö testinde antijen olarak kullanılmıştır.

            ELISA testi çabuk sonuç veren, duyarlı basit ve spesifik bir test olup, tek bir serum ile IgG ve IgM antikorları ayrı ayrı saptandığından, HA-Ö testine göre üstünlükleri bulunmaktadır. ELISA yönteminin bir çok yönteme göre, daha çok duyarlı olmasına rağmen, nonspesifik reaksiyonların oluşma potansiyeli de mevcuttur. Bu yöntemde 3 tip nonspesifik reaksiyon görülmektedir. Bunlar; 

            -Enzimle işaretli reaktanlara nonspesifik bağlanma

            -Antijenik çapraz reaksiyon

            -IgM testlerinde RF’e bağlı yalancı pozitifliklerdir (114)

            Ancak, bu nonspesifik reaksiyonlar, Tween 20 gibi noniyonik deterjanlar ve sığır serumu albumini, jelatin, süt tozu ya da fötal dana serumu gibi nonreaktif proteinler içeren diluentler kullanılarak kontrol edilebilmektedir (70,114). Çalışmamızda bu amaçla Tween 20, fötal dana serumu ve süt tozu kullanılmıştır.

            ELISA testinde güvenilir sonuç alınabilmesi için, referans pozitif ve negatif serum örneklerinin kontrol olarak kullanılmasının yanında, kontrol antijenlerinin de test edilmesi gerekmektedir. Kontrol antijeni olarak, virusla enfekte edilmemiş hücre lizatları kullanılmaktadır. Çalışmamızda bu tip nonspesifik reaksiyonların önlenmesi amacıyla, seruma ½ oranında enfekte edilmemiş vero hücre lizatı ilave edilmiştir. Ayrıca Mumps virusu ile enfekte vero hücre kültürü lizatları antijen olarak kullanılmış, antijenin optimal dilusyonunun saptanması için, pozitif ve negatif kontrol serumların antijenle ve kontrol antijenle blok titrasyonları yapılmıştır. Uygulamada, antijen ve kontrol antijenin 1/16’lık dilusyonları, test serumlarının ise 1/100’lük dilüsyonları kullanılmıştır.

            ELISA IgM testlerinde RF’e bağlı yalancı pozitiflik ile, düşük miktarda IgM ve buna karşılık yüksek miktarda IgG bulunmasına bağlı, yalancı negatiflikler görülmektedir. Bu durumun göz önünde tutulması amacıyla RF lateks testi ile tüm serumlarda RF araştırılmış ve 3 serum örneğinde RF pozitif bulunarak, bu serumlar çalışmaya alınmamıştır.

            Scholten ve arkadaşları (92), yaptıkları çalışmada Mumps virusuna karşı IgG ve IgM antikorlarının gösterilmesinde, rutin laboratuvar şartları altında ELISA’nın çok uygun bir test olduğunu kanıtlamışlardır.

            Yine birçok araştırıcı, Mumps enfekasiyonlarının serolojik tanısında NT, CF, HA-Ö ve ELISA testini denemişlerdir. ELISA testinin diğer testlerden daha çabuk sonuç verdiğini ve daha duyarlı olduğunu belirtmişlerdir (68,88,96)

            Leinikki ve arkadaşları (68), aşılama öncesi ve sonrası serumları kullanarak, Mumps IgG gösterilmesinde ELISA ve NT testini kullanmışlar ve ELISA’nın NT den daha duyarlı, fakat aynı derecede spesifik olduğunu bildirmişlerdir.

            ELISA tekniği, Mumps antikorlrının aranması için spesifik ve duyarlı bir metot olarak görülmektedir.

            Sakata ve arkadaşları (88), canlı Mumps aşısının değerlendirilmesinde NT ve ELISA’yı karşılaştırmışlardır. Araştırıcılar ELISA’daki optik dansite (OD) ile nötralizasyon titreleri arasında bir korelasyon gözlemişlerdir. Bununla beraber, NT ile serokonversiyon görülmeyen aşılanmış bireylerde, aşılanma sonrası serumlarda ELISA ile önemli düzeyde Mumps spesifik antikorları saptamışlardır. Ayrıca ELISA’nın basitliği, hızlı sonuç vermesi nedeniyle serodiagnostik metod olarak geniş ölçüde kullanıma sahip olduğunu bildirmişlerdir.

            Shebab ve arkadaşları (96), Mumps virusuna karşı antikorların saptanmasında ELISA’yı kullanmışlardır. 19 ımmun ve 49 duyarlı çocuktai Mumps antikorlarını araştırmışlardır. Sonuçları mikronötralizasyon yöntemi ile karşılaştırmışlar ve ELISA’nın daha duyarlı olduğunu vurgulamışlardır. ELISA ile %98.3’lük seropozitiflik saptanırken, mikronötralizasyon testi ile yüksek dozda virus kullanıldığında %88, düşük dozda virus kullanıldığında ise %92 oranında pozitiflik saptanmıştır.

            Fedova ve arkadaşları(33) yaptıklarıbir çalışmada, Mumps serum ımmunoglobulinlerin aranmasında NT, ELISA ve duyarlı HA-Ö testlerini kullanmışlardır. Çalışmada 2-3 yaşındaki 251 çocuktan, attenue Mumps virus aşısı PAVIVAC ile aşılama öncesi ve sonrası serum alınmış ve NT, ELISA ve duyarlı HA-Ö ile antikor düzeyleri belirlenmiştir. Aşılama öncesi antikor düzeyleri ELISA ile %35, NT testi ile %25.9, ve HA-Ö testi ile %27.9 olarak saptanmıştır. 3 test ile de aşılama öncesi serumu negatif olan duyarlı 159 sahısta, aşılama sonrası serodeğişimin, ELISA ile % 82.4, NT testi ile % 74.2 ve HA-Ö testi ile % 86.8 olduğunu belirtmişlerdir. ELISA testi ile NT testi istatistiksel olarak karşılaştırıldığında, ELISA’nın antikor düzeyiniölçmede daha duyarlı olduğunu, aşılama sonrası ımmun cevabı saptayabilmek için, epidomiyolojik araştırmalarda kullanılabilecek bir test olduğunu ileri sürmüşlerdir.

            ELISA testi Mumps serolojisinde bugün en çok tercih edilen metoddur.

            Nigro ve arkadaşları yaptıkları bir çalışmada, ELISA’nın CF ve NT’den daha uygun, spesifik ve duyarlı olduğunu bildirmişlerdir (76). Bu araştırıcılar, Mumps IgG, IgA ve IgM antikorlarının OD değerlerini, Mikro ELISA ve Makro ELISA kullanarak saptamışlardır. Makro ELISA ile daha yüksek titrede sonuçlar elde etmişlerdir. Bunu, antijen antikor reaksiyonunu etkileyen faktörlerin iyi bir optimizasyonuna bağlamışlardır. Bunlar da antijenle kaplı solid faz, serum konsantrasyonu, enzimle konjuge edilmiş antikorlar, yıkama ve inkübasyondur. Makro ELISA’da yatak geniş olduğundan yıkama daha iyi olmaktadır. Yüksek konsantrasyonda serum ve enzimle konjuge edilmiş antikorlar nonspesifik bağlanmayı azaltmaktadır. 400C’de su banyosunda inkübasyon, antijen antikor reaksiyonunu hızlandırır. Fakat düşük spesifiteye rağmen, Mikro ELISA’nın spesifik Mumps antikorlarının saptanması için, Makro ELISA’dan daha uygun olduğunu savunmuşlardır. Mikro ELISA’nın Makro ELISA’ya oranla daha hızlı, basit ve daha ucuz olduğunu belirtmişlerdir (76).

            Abuherfeil ve arkadaşları (1), 1989 yılınad 18-24 yaş arası üniversite öğrencilerinden topladıkları 875 serumu, Mumps virus antikorları yönünden incelemişlerdir. ELISA ile erkeklerde % 85.3 (665/567), kadınlarda %87.1 (210/183) seropozitiflik saptarken, mikrocompleman birleşmesi testi (CF) ile erkeklerde %83.4 (554/665) ve kadınlarda %77.6 ( 210/163) seropozitiflik belirlemişlerdir. Toplam seropozitifliğin ELISA ile %85.7, CF ile %81.9, toplam seronegatifliğin ise ELISA ile %14.3, CF ile de % 8.1 olduğunu bildirmişlerdir. Her ne kadar ELISA testi CF’den daha yüksek duyarlılık gösterse de iki teknik arasında iyi bir korelasyon olduğunu ileri sürmüşlerdir.

            Çalışmamızda 16-30 yaş arası 154 serumda, erkeklerde %88.1, kadınlarda ise %84.4’lük seropozitiflik saptanmıştır. Bu yaş grubundaki sonuçlar Abuherfeil ve arkadaşlarının saptadığı sonuçlarla uyumluluk göstermektedir.

            Benito ve arkadaşları da (8), Mumps virus antikorlarının saptanmasında ELISA’nın tercih edilen bir metod olduğunu bildirmişlerdir. Çalışmamızda elde ettiğimiz verilere dayanarak ELISA’nın tek bir serum örneğine ihtiyaç göstermesi, yüksek duyarlılığa sahip olması nedeniyle tercih edilebilecek bir yöntem olduğunu söyleyebiliriz.

            Capner ve arkadaşları (19), ELISA ile yaptıkları bir çalışmada, 3 yaş altı çocuklarda Mumps antikorları yönünden %86’lık seronegatiflik tesbit etmişlerdir. % yaş grubunda ve 136 serumda %37’lik, %-) yaş arası çocuklarda ise 336 serumda %24, 10-12 yaş arası 118 serumda %13, 13-16 yaş arası 105 serumda %12, 17-30 yaş arası 208 serumda %9, ve 31? 65 arası 172 serumda %10 seronegatiflik saptamışlardır. Bu verilere göre seronegatiflik, yaşa paralel olarak önemli ölçüde azalmıştır.

            Çalışmamızda ELISA sonuçlarına göre 0-15 yaş grubu erkeklerde %76.2, kadınlarda %78.1 seropozitiflik saptanmıştır. 16-30 yaş grubunda ise erkeklerde %88.1, kadınlarda %84.4; 31-45 yaş grubunda erkeklerde %84, kadınlarda %95.7 ; 46-60 yaş grubunda erkeklerde % 81.3, kadınlarda % 93.3 seropozitiflik belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre küçük yaşlarda kabakulağa duyarlılık fazla iken, ileri yaşlarda duyarlılık azalmaktadır. Capner ve arkadaşlarının yaptığı çalışmada görüldüğü gibi, çalışmamızda da yaşa bağlı oarak antikordüzeyinde artış görülmüş, ayrıca kadınlarda seropozitifliğin daha yüksek olduğu gözlenmiştir.

            Mumps’a karşı antikorların ölçümünde 1984 tılında Julkunan ve arkadaşları(55), Basit Radyal Hemoliz (SRH), HA-Ö ve tam virus, viral zarf glukoprotein, nukleokapsit ımmunoassay testlerini kullanmışlardır. Akut Mumps enfeksiyonlu 20 hastadan attenüe Mumps virus aşısı ile aşılanmış 16 ve inaktive Mumps aşısı ile aşılanmış 12 bireyden serum alarak çalışmışlardır. Bu yöntemlerin hepsi ile Mumps hastalarında serumda % 90-100 Mumps antikorları saptamışlardır. SRH ve ELISA yöntemi ile ve canlı aşı ile aşılanmış bireylerde % 75-88 serokonversiyon belirlenirken, inaktive aşı ile aşılanmış bireylerde %92 serokonversiyon saptamışlardır. Halbuki HA-Ö ile serokonversiyon % 38-58 olarak belirlenmiştir. Özellikle aşılanma sonrası immunitenin saptanmasında, ELISA’nın SRH ve HA-Ö’den daha duyarlı olduğuna işaret etmişlerdir. Aşılanma sonrası serumda da Mumps antikorlarının meydana çıkarılmasında, ELISA’nın duyarlı ve güvenilir bir metod olduğu belirlenmiştir. SRH metodu da aşılanmış grupta antikor saptanmasında en az ELISA kadar etkili bulunmuş, HA-Ö aşılanma sırasında immun cevap ile ilgili çalışmalarda oldukça duyarsız olduğunu gözlemişlerdir.

            Glikman ve arkadaşları (39), Mumps IgG antikorlarının aranmasında, ELISA ve CF testi ile çalışmış ve ELISA’da iki ayrı yöntem denemişlerdir. Araştırıcılar İndirekt eliza ve Catching Antibodies (CA) ELISA ve CF testini karşılaştırmışlardır. ELISA indirekt metodun uygulanışı bizim uyguladığımız şekildedir. Mikrotest pleytlerinin çukurları, Mumps antijeni ile kaplanmıştır. Halbuki CA ELISA’da Mumps antijeni, tavşan anti-Mumps antikorlarına selektif olarak bağlanmıştır. CF testi ile negatif olan 54 serumun CA ELISA ile %54 ü pozitif olarak belirlenmiştir. İndirekt ELISA’da ise, % 33’lük bir seropozitiflik saptanmıştır. CF testine göre CA ELISA’yı çok fazla duyarlı bulmuşlardır. Ancak indirekt ELISA ile ve özellikle Mumps infeksiyonlu hastaların çift serumlarında,IgG antikor düzeyinde önemli bir artış gözlemişlerdir.

            Juto ve arkadaşları 25 hasta serumunda, Mumps spesifik antikorları CF ve ELISA testi ile aramışlardır. CF testi ile 22 serumda, ELISA ile 25 serumda Mumps antikorlarını saptamışlardır. Akut vew konvalesan dönemlerde aldıkları serumlarda dört veya daha yüksek titrede antikor artışı saptamışlardır. ELISA’nın antikor titresindeki artışı göstermede, CF’den daha duyarlı olduğunu savunmuşlardır (56).

            ELISA ve HA-Ö testinin karşılaştırılması Boteler ve arkadaşları (14) tarafından da yapılmıştır. Ancak araştırıcılar kızamık antikorlarının aranmasında bu testleri kullanöışlar ve 503 serum incelemişlerdir. Bu serumların 436’sı her iki test ile pozitif, 63 serum her iki test ile negatif bulunmuştur. Her iki test arasında %99.5 duyarlılık, % 100 spesifite ve %99.6 uyumluluk gözlenmiştir. Bu çalışmanın sonucunda ELISA’nın HA-Ö testi ile uyumlu ve ELISA’nın genellikle daha duyarlı olduğuna işeret etmişlerdir.

            Boteler ve arkadaşlarının yaptıkları çalışma sonuçları ile bizim verilerimizde tam bir uyumluluk görülmüştür. 

            İsozaki ve arkadaşları NT ve ELISA ile, Mumps aşısı şle aşılanmış bireylarde antikor taraması yapmışlar, NT testinin bir hücre kültürüne gereksinim göstermesi ve uzun zaman alması nedeniyle, ELISA’nın daha pratik bir metod olduğu kanısına varmışlardır (51).

            Glikman ve arkadaşları (38), akut Mumps infeksiyonlu hastalarda spesifik Mumps IgM antikorlarını ELISA ile aramışlar,%99’a yakın pozitiflik elde etmişleridr.

            Bir başka çalışmada, sağlıklı bireylerin Mumps virus antikorlarının saptanmasında ELISA, NT, HA-Ö, CF ve Jelde Hemoliz (HIG) teknikleri kullanılmış ve ELISA ile diğer metodlar karşılaştırılmıştır (68).Spesifite ve duyarlılıkta farklılıklar bulunmasına rağmen, testler arasında oldukça yeterli bir korelasyon olduğu bildirilmiştir. Jeryl-Lynn suşu ile aşılanmış 15 bireyden aşılanma öncesi ve sonrası alınan serumlar, bu yöntemlerele test edilmiştir. ELISA ile 15 bireyin 14’ünde,NT ile 13’ünde CF ile 11’inde, HA-Ö ile 5’inde antikor titrelerinde artış gözlenmiştir. Antikor titresindeki artışın gösterilmesinde, HA-Ö ve HIG tekniğinin duyarlılığının az olduğu, en iyi spesifitenin ELISA testi ile alındığı, yanlış pozitif ve negatif sonuç görülmediği, HA-Ö testini de yanlış pozitif sonuç görülmemesine rağmen duyarlılığın az olduğu, yine HA-Ö testi ile yanlış negatif sonuç gözlendiği vurgulanmıştır (68)

            Kocabeyoğlu ve arkadaşları (62), 3-10 yaş grubunda Mınps virus antikorlarının araştırılmasında ELISA yöntemini kullanmışlar, 95 serumun 55’inde (%57.9) Mumps virus IgG antikorlarını pozitif bulmuşlardır. Bu serumların %7’sinde, aynı zamanda IgM antikorları pozitif bulunmuştur. Sadece IgM antikoru pozitif bulunan serum sayısı %3.2’dir.

            Çalışmamızda incelemeye aldığımız değişik yaş gruplarına ait405 serumun 53’ü 0-15 yaş grubuna aittir. 0-15 grubunda HA-Ö testi ile %84.9’luk bir pozitiflik saptanırken, ELISA IgG ile %77.4 ve ELISA IgM ile % 11.3’lük pozitiflik belirlenmiştir. Bu serumlar arasında sadece IgM antikoru pozitif olan serum sayısı 3 (5%.66) olarak saptanmıştır. Buna göre, 0-15 yaş grubunda ELISA pozitifliği %83.0 olarak belirlenmiştir.

            16-30 yaş grubuna ait 154 serumda ise, ELISA UgG %87.0, IgM ise %2.6 pozitif olarak saptanırken, HA-Ö testi ile %86.4 pozitiflik saptanmıştır. 31-45 yaş grubunda HA-Ö testi ile %87.5, ELISA ile % 89.6 seropozitiflik belirlenmiştir. 

            Toplam 405 serumda HA-Ö testi ile %85.7’lik, ELŞISA ile %86.9’luk pozitiflik saptanmıştır.

            Vero hücre kültüründe ürettiğimiz Mumps virus antijenleriyle, ELISA striplerini kaplayıp piyasadan aldığımız proksidazlı konjugatları(Sigma) kullanarak uyguladığımız Mumps ELISA testi ile , 88 serum örneğinde saptadığımız pozitiflik oranları, ticari Mumps ELISA (Virotech) test kiti ile elde edilen pozitiflik oranları ile büyük ölçüde uyumlu bulunmuş ve rutin çalışmalarda güvenilir olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. 

            Kit maliyeti dikkate alındığında kendi hazırladığımız ELISA kitinin piyasadan sağlanan kitlere göre, daha ekonumik olduğu belirlenmiştir.

            Çalışmamız sırasında elde edilen verilere göre ELISA ile HA-Ö testi uyumlu bulunmuştur. Ancak ELISA, HA-Ö testinden daha pratik bir testtir. Ayrıca serumu ön işlemlerden geçirilmesine gerek kalmadan, çok az miktarda seruma gereksinim duyulan bir yöntemdir. Sonuç olarak, Vero hücre kültüründe hazırlanan Mumps antijenleri ile uyguladığımız ELISA testinin HA-Ö testine göre daha kolay, ucuz ve güvenilir olduğunu, rutin çalışmalarda kullanılabileceğini söyleyebiliriz.