İNTERNET, ELEKTRONİK TİCARET ve İNTERNET REKLAMCILIĞI
“AD interactive REKLAM AJANSI ÖRNEĞİ”
Reklam sözcüğü, Latince clamare (çağırmak) fiilinden gelmektedir. Bu anlamıyla reklam batı dillerinde avcıların av avlarken avlarını cezbetmek, çağırmak için kullandıkları hileleri, yolları, yöntemleri, ifade etmek için kullanılmıştır. Günümüzde reklamcılık daha çok özel kuruluşların ürettikleri mal veya hizmetlere talep yaratmak veya var olan talebi arttırmak amacıyla kitle iletişim araçlarında yer veya zaman satın alarak giriştikleri tanıtma faaliyetlerinde kullandıkları bir iletişim tekniğidir (Küçükkurt, ? : 1)
İnternet sayesinde reklamcılar kendilerine yeni bir av sahası daha edindiler. İnternet reklamcılığı online pazarlama ve interaktif reklamın bilinmesi gerekir.
Online pazarlama, ürün veya hizmetlerini internette sunan şirketlerden oluşmaktadır. Online pazarlama genellikle diğer web sitelerinde reklam yayınlayarak veya reklamı bir başka yöntemle hedef kitleye sunarak yapılır.
Online reklamın üç temel amacı vardır;
· Bir markanın, kuruluşun ya da web sitesinin, WWW’ bir poster ya da afiş olarak kullanarak, kamuoyu nezdinde bilinirliğini arttırmak
· Web sitesinin ziyaretçi trafiğini oluşturup genişletmek
· Tüketici tepki yönetimini web sitesine yönlendirerek bir reklam kampanyasının stratejik amacını oluşturmak. (“Yeni Medyanın Gelişimi Doğru Yönde İlerliyor”, Avrupa Planlama Rehberi 1997-1998 Eki, Marketing Türkiye Dergisi, 15 Ocak 1998 Sayısı, Sayfa 56-61)
İnteraktif reklam: Tüketicinin yalnızca aradığı niteliklere uygun ürün ve hizmetlerin reklamlarını izlemesine olanak tanıyan bir elektronik sistemde ye alan ya da yapısı bu tür karşılıklı bilgi alışverişine olanak sağlayan reklam (Gülsoy, 1997: 262).
İnternet reklamcılığı; internet üzerinde yapılan ürün/hizmet reklamlarıdır ve Online pazarlama içerisinde yer alır.
İnternetin 80’li yıllarda toplumun kullanımına ilk açıldığı dönemlerde, tam bir reklam aracı olarak kullanılması pek de ana hedef değildi. Başlangıçta sadece dolaylı tanıtımların hakimiyeti vardı ve web sayfalarının ziyaretçilerine, oluşturuluş amaçlarına hizmet eden bilgiler sunuyorlar, bu arada da belli bir tanıtım görevini de paralel olarak yürütüyorlardı. En çok rastlanan metot ise ekranın bir kenarında görüşe sunulan hareketli metinlerdi.
Ancak 1990’ların gelmesiyle birlikte artan kullanıcı sayısına bağlı olarak, online reklamcılıkta bir patlama meydana geldi.
Büyük yayınevleri ve internet yatırımcıları bu mecranın daha profesyonel şekilde kullanılabilmesi amacıyla çeşitli arayışlar içerisine girdiler ve web sayfalarını taşıdıkları birincil bilgilerin dışında ek mesajlara da yer verebilecek ortamlar olarak görmeye başladılar. Böylece ortaya çok çeşitli başka sayfalara bağlantı imkanları da sunan web sayfaları çıktı
Şu anda internet reklam pazarı, yaklaşık 20 milyon dolar büyüklüğündedir ve bir yıl içerisinde iki katına çıkması beklenmektedir. İnternet afişlerinin maliyeti ise 200 ile iki bin dolar arasında değişmekte ve uygulamanın teknik özelliklerinin yoğunluğuna göre fiyatlandırılmaktadır. (Serkan Gülener, “İnternet’te reklamcılık”, Marketing Türkiye Dergisi, 15 Mayıs 1999 Sayısı, Sayfa 94).
Reklamcılar derneğinin 1Ocak-31 Haziran 2001 tarihleri arasında geçerli fiyatları ise şöyledir: (www.rd.org.tr)
· Proje danışmanlığı ve konsept geliştirme 1.550.000.000 TL
· Tasarım Her sayfa için uygulama, tasarım ve tekniğe bağlı olarak kararlaştırılır. 5.000.000.000 TL
· Banner reklam (programlama dahil) 1.550.000 TL
Reklamcılar Derneği’nin web sayfasında yayınlanmış olan bu listenin oldukça yetersiz olduğu fark edilmektedir. Dünyada ve Türkiye’de internet alanında yapılan reklam çalışmalarının büyük bir kısmı web sayfası tasarlayan şirketler veya web sayfasını bünyesinde barındıran büyük web alanlarının sahibi şirketler tarafından gerçekleştirilmektedir (Örneğin ülkemizde superonline ve netbul şirketleri kendi bünyelerindeki web sayfalarının reklam faaliyetlerini yürütmektedirler). Reklam ajansları bu alana bünyelerinde küçük birimler kurarak veya web sayfası tasarlayan şirketlerle beraber çalışarak katılmaktadır. Reklam ajansları internetin belli bir kitleye seslenmesinden ve genel hedef kitleye tam olarak ulaşamamasından dolayı bu alana yönelik çalışmalarını ağırdan almaktadırlar. [1]
Kaynak: www.netbul.com
İnternetin başlangıcından itibaren ortaya çıkan ilk reklam türü olması açısından banner reklamlar web reklamcılığında çok önemli bir yere sahipler. Bu gün bile İnternet’te ilk defa reklam veren şirketlerin çoğu, alternatif reklam arayışına girmeden banner reklamı tercih etmekteler. İnternet Reklam Bürosunun (Internet Advertising Bureau) yaptırdığı bir araştırmaya göre, internette kullanılan en yaygın reklam türü bannerlar, ikinci en yaygın tür ise site sponsorluklarıdır. Ancak çoğunlukla ölçümlenmesinin kolay olması ve kısa sürede satış arttırmak amacı gütmesi açısından bannerlar daha çok tercih edilmektedirler.
Günümüzün gelişmiş pazarlarında, özellikle kesin tanımlanmış hedef kitlelere yönelik reklam çalışmalarına ayrılan bütçelerin ortalama yüzde 50’lik kısmının, online banner oluşturmaya kanalize edildiği gözlenmektedir. Buradaki en önemli tercih unsuru, banner kampanyaları üzerinde sahip olunan kontrol ve yönlendirme imkanlarıdır. (Serkan Gülener, “İnternet’te reklamcılık”, Marketing Türkiye Dergisi, 15 Mayıs 1999 Sayısı, Sayfa 94)
Bir ilan formatında hazırlanmış ve kullanıcının eylemine bağlı olarak aktif hale geçerek, reklam taşıyıcısı olan sayfa ile reklam verenin sayfası arasında ilgili bağlantıyı kuracak özellikle programlanmış grafik bir objedir. Bu objeler karşımıza, afiş veya düğme (button) şeklinde çıkabilir. Yapılan son araştırmalar, söz konusu objenin büyüklüğü ile online reklamın etkinliği arasında bir tür doğru orantı ilişkisi olabildiğini vurgulamakta olsalar da, buradaki ilişki “ne kadar büyük, o kadar iyi” tarzında bir sonuç doğurmamaktadır. Çünkü internet kullanıcıları, abartılmış büyüklükteki reklam objelerinden rahatsız olarak ürüne karşı olumsuz koşullanma doğurabiliyorlar.
Ancak bannerların küçük olmalarından kaynaklanan yeterince “müdahale edici” bir yapıya sahip olmamaları bu tercihi ileride etkileyebilir. Örneğin bir televizyon reklamı, izlediğimiz bir program arasında yayını keserek devreye girebiliyor ve belli bir ölçüye kadar dikkatimizi çekebilecek, reklamı izlettirebilecek zamanı yaratabiliyor (program akışına ve izleme olayına müdahale edilebiliyor). Ancak bannerlar için aynı şeyi söylememiz pek mümkün değil. Banner reklamlar, internetin bütünselliği içinde karşımıza çıktıkları için dikkat çekmeleri daha zordur. İnternet kullanıcıların çoğunun da bir amaç doğrultusunda sörf yaptıkları düşünecek olursak sadece çok dikkat ya da ilgi çeken bannerların görüleceği, yahut aranılan şeyle ilgili bir banner ile karşılaşma durumunda bannerların tıklanacağını söylemek yanlış olmaz. Zaten hedef kitlenin belirlenmesinden sonra bannerların mutlaka ilgili ve bağlantılı sitelere yerleştirilmeleri gerekmektedir (Zağra, Marketing Türkiye Dergisi, 1 Aralık 1999 Sayısı, Sayfa 62).
İnternette dolaştığınız sırada bir siteye girdiğinizde özellikleriniz (Bkz. Ek: 4 İnternet Terimleri Sözlüğü cookies kelimesi) site sahibi tarafından öğrenilebilmektedir. Örneğin bir siteye girdiğinizde bir banner dikkatinizi çekmiş ve banner’ı tıklayarak reklamverenin sitesine girmişseniz bu her iki site sahibi tarafından saptanabiliyor.
2000 yılı içerisinde ABD’de yapılan bir araştırmada banner reklamlarını tıklama oranı %1’den % 0,5’e inmiştir. Bu da göstermektedir ki internet kullanıcıları diğer kitle iletişim araçları tarafından yaratılan “reklam fobisi” sebebiyle internet üzerinde ki reklamlardan kaçmaktadır (Ries, 2001:104).
|
İletişim için IdéEFIXE'de kitap ara
|
|
|
İletişim için Amazon.Com'da kitap ara |
Şekil 9. Bir affiliate örneği
(Kaynak: www.netbul.com/arama/search iletişim)
“Affiliate” programlarını ise şöyle tanımlayabiliriz. Online satış yapan büyük mağazaların, küçük site operatörlerinin işlettiği sitelere ya da kişiye özel sayfalara linkler koyarak satış yapmaları. Tabii ki bu siteler satın almayı yapan kişinin hangi siteden geldiğini kolayca belirleyebildikleri için, reklamı koymuş olduğu site sahibine de satışlar üzerinden komisyon vermektedir. Bu sayede sadece satış başına komisyon ödeyen büyük site sahipleri binlerce sitede de reklamını bedava yapma fırsatını bulmaktadır. Bu tip satış yapan mağazalara en güzel örnek amazon.com’dur.
“İnnersitial” veya “supersitial”lar ise kullanıcının sayfalar ya da siteler arasında geçiş yaparken karşısına çıkan tam sayfa reklamlarıdır. Bu reklamların en büyük avantajı reklamın otomatik olarak kullanıcının dolaştığı pencerelerin arkasında kalarak yüklenmesidir. Kullanıcı böylece reklamın indirilmesi gereken sürede istediği siteleri dolaşabilir ve reklam tam olarak yüklendikten sonra reklama bakabilir.
Bu sayfalar açılırken genellikle müzik ya da animasyon kullandıkları için hem daha etkili , hem de müzik ve animasyondan dolayı ağır indirildikleri için kullanıcıyı sörf yaparken engellememiş olurlar.
Sponsorluk afişleri, kullanıcının karşısına bir başka mini web sayfasını çıkartmak amaçlı tasarlanır. Bu mini sayfalara ulaşım, bazen sponsor olan sayfanın ziyaret edilmesi sırasında rastlanacak bir interaktif afiş üzerinde olabildiği gibi, bazen de sponsor olan sayfaya bağlanıldığı anda otomatik olarak gerçekleşir. Böylece internette dolaşan kişiler, arayıp da sayfasına ulaştıkları isimlerin sponsor oldukları aktiviteler hakkında kısa yoldan haberdar edilebilir.
ad interactive tamamıyla Internette profesyonel tanıtım ve pazarlama çözümleri sunan bir tam hizmet interaktif ajansıdır ve Türkiye'de ilk kurulan interaktif reklam ajansıdır. Internet dünyasında ihtiyaç duyulan her türlü tanıtım ve pazarlama hizmetini sunmaktadır. Ad interactive, ürün ve hizmetlerinin tanıtımı ve Pazarlaşması konusunda danışmanlıktan uygulamaya kadar her aşamada sürekli hizmet veriyor. Kendilerini ”tam hizmet İnteraktif Reklam Ajansı” olarak tanımlıyorlar.
ad interactive olarak amaçlarını “global tanıtım ve pazarlamanın son teknolojiler kullanılarak eksiksiz ve doğru yapılması ve eksiksiz müşteri memnuniyetinin sağlanması” şeklinde açıklıyorlar.
Yeni iletişim teknolojilerini kullanarak elektronik tanıtım ve pazarlama çözümleri sunmak ilkesiyle hareket eden ad interactive, interaktif sektörünün gelişmesinde kendilerini ön ayak olarak görüyorlar.
Ajans, Şubat 1996'da tam hizmet interaktif ajans olarak kuruldu.
IT EUROPA'nın hazırladığı Europe's Top Interactive Architects 2000 (Avrupa’nın En İyi İnteraktif Mimarları) raporunda Avrupa'nın devleri arasında gösterilmiştir. Ayrıca, Capital dergisinin Türkiye'de Internet'e öncülük eden 20 firmanın ve yöneticilerinin belirlendiği araştırmada İnteraktif Reklam Ajanslığı alanında sadece ad interactive yer almaya hak kazanarak Türkiye'de bu sektöre öncülük eden firma seçilmiştir.
ad interactive, interaktif çözümlerde geniş bir hizmet yelpazesine sahiptir. Temel olarak bu hizmetleri beş ana başlık altında toplayabiliriz.
• Internet ve Intranet ·
• E-ticaret çözümleri
• Multimedya prezantasyon ve tanıtım araçları
• İnteraktif pazarlama
• Eğitim ve danışmanlık
Internet ve Intranet
• Strateji geliştirme
• Konsept geliştirme
• Online marka geliştirme
• Grafik dizayn
• Site tasarımı ve revizyonu
• Bilgi altyapısı tasarımı ve oluşturulması
• Dinamik içerik oluşturulması
• Animasyon
• Programlama
• Uzaktan öğretim çözümleri
• Veri tabanı oluşturulması (ORACLE, SQL, ACCESS)
• Güncelleme ve yönetme araçları geliştirme
• İçerik yönetimi
• İnteraktif oyun geliştirme
• Domain· tescili ve geri alma işlemleri
• B2B· ve B2C çözümleri
E-ticaret çözümleri
• Strateji geliştirme
• Marka geliştirme
• İçerik yönetimi
• Veri tabanı yönetimi
• Tedarik zinciri yönetimi
• Yatırımcı kaynak planlaması
• Online müşteri hizmetleri
• Sanal mağaza ve alışveriş sistemi geliştirme
• Online fatura ödeme
• Katalog üretimi ve yönetimi
Multimedya Sunumu ve Tanıtım Araçları
• İçerik oluşturulması (sinopsis, taslak çizimler)
• Grafik dizayn
• İçerik oluşturulması (senaryo aşaması)
• Programlama
• Animasyon (2-D & 3-D)
• Seslendirme
• Müzik
• Slayt gösterisi ve sunum üretimi
• Ekran koruyucu üretimi
İnteraktif Pazarlama Hizmetleri
• Pazarlama danışmanlığı ve stratejisi
• Online marka oluşturma ve konumlandırma
• Online reklam kampanyaları
• Online ve offline promosyonlar
• Piyasa araştırmaları ve analizi
• Özelleştirilmiş site trafiği analizi
• Online site tanıtımı ve işbirliği geliştirme
Eğitim ve Danışmanlık Hizmetleri
• Web tabanlı içerik yönetimi ve üretimi danışmanlığı
• Teknik ve pazarlama kadro eğitimi
• Network altyapı geliştirme
• ISP seçimi
Bir reklam ajansından farklı bir yapıya sahip olan şirket dört ana bölümden oluşmaktadır:
· Strateji,
· Kreatif (Yaratıcı bölüm)
· Teknoloji
· Marketing (Pazarlama bölümü)
Strateji Bölümü
Bu bölümde internet üzerinde yapılacak çalışmaların hedefi belirlenerek araştırma ve planlama süreci sonunda bu hedefe ulaşmak için gerekli stratejiler geliştiriliyor.
Strateji ekibi aşağıdaki kadrodan oluşmaktadır:
• Stratejik Planlamacılar
• Pazar Araştırma Uzmanı
• Proje Yöneticileri
Kreatif Bölüm
Her reklam ajansında bulunması gereken kreatif ad interactive içinde de oluşturulmuş. Bu bölüm stratejik bölümden aldığı brief doğrultusunda sitenin görselini, içeriğini ve etkileşimini geliştirip teknolojinin kullanımı konusunda teknik bölümle eşgüdümlü çalışıyor.
Kreatif ekip aşağıdaki kadrodan oluşmaktadır:
• Kreatif Direktör
• Metin Yazarı
• Art Direktörler
• Grafikerler
• Bilgi Tasarımcısı
• Etkileşim Tasarımcısı
Teknoloji Bölümü
Projenin üretiminde teknik altyapıdan sorumlu olan bölüm. Teknolojilerin uygun olanını belirlemek gibi bir sorumluluğu var. Site yayınlandığı sürece çalışıyor. Ayrıca eğitim ve teknik danışmanlık vermek de görevleri arasındadır.
Teknik ekip aşağıdaki kadrodan oluşmaktadır:
• Teknik Müdür
• Webmasterlar (Site Tasarım Uzmanları)
• Programcılar
• Database Tasarımcısı
• Database Editörü
• Veri Operatörü
Marketing Bölümü (Pazarlama)
Diğer kitle iletişim araçlarında olduğu gibi internette de ne kadar etkili projeler üretirseniz üretin, insanlara var olduğunuzu bildirmediğiniz sürece gerçek anlamda başarılı olamazsınız. Projenin teknik ve yaratıcı başarısı, stratejik pazarlama araçları ile desteklenmelidir.
Ad interactive içinde yer alan pazarlama bölümü projelerin başında üretmeye başladığı pazarlama stratejilerini, üretimin sonuçlanmasıyla uygulamaya koyuyor ve bu pazarlama stratejisi çeşitli araçlarla da destekleniyor.
Promosyon, basın bülteni, TV, dergi, radyo ilanı, doğrudan pazarlama, sözlü pazarlama, direct mailing, banner reklamı vb... gibi pazarlama araçlarının nasıl kullanılacağına yine bu bölüm karar veriyor.
Marketing ekibi aşağıdaki kadrodan oluşmaktadır:
• Pazarlama Direktörü
• Müşteri İlişkileri Koordinatörü
• Müşteri Temsilcileri
• Medya Planlamacısı
Ajansın genel müdürü Köksal Abdurrahmanoğlu çalışma şekillerini şöyle tanımlıyor:
- Marketing Türkiye: Bir projeyi hayata geçirirken nasıl bir süreçten geçiyorsunuz ?
- Köksal Abdurrahmanoğlu: Firmalar internette yapmak istediklerini ve amaçlarını anlatıyorlar. Biz de aldığımız brife göre bir proje yaratıyoruz. Diyoruz ki, sizin ürününüze, hizmetlerinize, firmanıza göre en iyi stratejiyi böyle yapmalısınız. Müşterilerimiz için internet stratejilerini geliştiriyoruz ve tabii ki bu stratejileri içerisinde web sitesi de var.
Ama site nasıl olacak ?
Prestije mi, alışverişe mi yönelik olacak veya toptan tüketici bulmak, yurtdışındaki firmalarla iletişime geçmek mi amaç ? Bunlara göre farklı değerlendirmelerle web sitesini üretiyoruz. Daha sonra hazırlanan bu web sitesinin bakımını yapıyoruz, tanıtımıyla ilgili hizmet veriyoruz.
Mesela Tansaş’ın bannerlarının hangi sitelerde yer alması gerektiğini biz araştırıyoruz. Basın bültenleriyle sitedeki değişmeleri medyaya anlatıyoruz. Dolayısıyla klasik mecrada reklam ajansı ne yapıyorsa biz de aynısını yapıyoruz. Zaten aynı eleman kadrosuna da sahibiz. Bizim en büyük farkımız internet mecrasını kullanıyor olmamız. (“Türkiye’nin ilk interaktif reklam ajansı”,Marketing Türkiye Dergisi, 1 Temmuz 2000 Sayısı, Sayfa 32-34).
Kurumun bugüne kadar yaptığı çalışmaların bazıları şunlardır;
· Armada'nın müşterileri ve bayileriyle iletişimini geliştirmeyi planladığı Internet ve Extranet projeleri
· Net Holding'in lokomotif şirketi Bazaar54'ün online kuyum ve halı ürünlerini satışa sunduğu web sitesi
· İxir'in yeni Instant Messanger yazılımı Chaxir'in tanıtım, yardım ve yüklemesinin yapılabildiği web sitesi
· Star Grubunun yemek ve mutfak üzerine her türlü bilgiyi barındıran Chefim.com (Star Grubu) sitesi
· DemirDöküm'ün müşterileri ile iletişimini interaktif ortamda gerçekleştirdiği kurumsal web sitesi
· Doğuş Grubuna bağlı Doğuş Turizmin (Antur) prestije yönelik hazırlanmış kurumsal web sitesi
· Garanti Hayat Sigorta'nın kurumsal web sitesi
· Garanti Sigorta'nın kurumsal web sitesi
· Humanitas Doğuş İnsangücü Yönetimi kimliğinin ve projelerinin tanıtıldığı özellikle insana verilen önemin vurgulandığı kurumsal web sitesi
· Hunca markasını ve ürünlerini tanıtarak müşterilerle iletişime girmek amacıyla hazırlanan web sitesi
· Türk firma rehberi olan İstanbul.com
· İstanbul Çorap için imaja yönelik ilgi çekmek ve bilgilendirmek amacıyla hazırlanan kurumsal web sitesi
· Sanal alışveriş merkezi Kangurum'da yer alan mağazaların tasarım ve online alışveriş sistem entegrasyonları
· Karel'in yeni kimliğinin lanse edildiği, firma ve ürünlerin tanıtıldığı kurumsal web sitesi
· KoçSistem'in firma içi bilgi yönetiminin gerçekleştirileceği Pusula Intranet projesinin online kimliğinin geliştirilmesi ve tüm arayüz tasarımları
· Mudurnu markasının ve ürünlerinin tanıtımlarının yapıldığı kurumsal web sitesi
· Müjde Lux ürünlerinin tanıtımlarının yapıldığı, çorap hakkında tüketicinin bilgilendirildiği katalog sitesi
· Net Turizm'in turistik hedef kitlesine yönelik olarak firma, ürün, mağaza ve üretiminin tanıtıldığı kurumsal web site
· Profilo müşteri ve bayi ilişkileriyle birlikte kurumsal imajını da geliştirmeyi planladığı web sitesi
· Karikatürist Selçuk Erdem'in karikatür ve esprilerinin bulunduğu, okurların fıkra, espri ve karikatürlerine de yer verilen Sinek.com (Boyner Grubu)
· Soley'in marka bilinirliliğini artırmak, ürün ve kampanyalarını tanıtmak ve müşterileriyle daha etkin bir iletişime girmek amacıyla hazırlanan sitesi
· LCW ve LCWaikiki markalarının sahibi Taha Holding'in ve tüm kuruluşlarının tanıtıldığı kurumsal web sitesi
· Online Alışveriş, Açıkartırma, Değiş-Tokuş, Hediye Servisi ve Teba Club sitelerinden oluşan Teba Yaşam portali
· Teba Yaşam Teleset markasının ve ürünlerinin müşterilerine dinamik tanıtımlarının yapıldığı kurumsal web sitesi
· TÜRSAB hizmetlerinin tanıtıldığı, Türk turizm sektörüyle ilgili güncel bilgilerin yer aldığı ve arşivlendiği web sitesi
Kurumla ilgili elde ettiğimiz bu bilgilerden ad interactive’in internet reklamcılığı konusunda Türkiye’nin sayılı internet reklam ajanslarından biri olduğu anlaşılmaktadır.
Son olarak yine kurumun genel müdürünün internet reklamcılığının geleceği konusundaki görüşleri şunlardır;
- Marketing Türkiye: Türkiye’de interaktif reklamcılığa ilgi neden henüz istenilen seviyede değil ?
- Köksal Abdurrahmanoğlu: İnteraktif reklamcılığa ilginin az olmasının nedeni, pastanın büyük olmaması. Ama artık pastanın büyüdüğünü fark edenler bu mecraya gelecek. Yurtdışında interaktif firmaları var ama henüz Türkiye’ye gelmediler. Türkiye’de internet altyapısının henüz gelişmemiş olması bunun nedenlerinden biri. Bu sorun Türk Telekom’un özelleştirilmesiyle çözülecektir diye umuyorum.
İnternet’te bir sene normal mecranın sanki 20 senesi gibi. Çok hızlı gelişme var ve bizim buna ayak uydurmamız gerekli. Türkiye’de henüz bir interaktif reklam ajansı sektörü oluşmadı. Yeni yeni başlıyor. Biz 1996 yılında kurulmuş ilk interaktif reklam ajansıyız ve şu anda kendine interaktif reklam ajansı diyen birkaç firma daha çıktı. Bu sayı ileride artacak... (“Türkiye’nin ilk interaktif reklam ajansı”,Marketing Türkiye Dergisi, 1 Temmuz 2000 Sayısı, Sayfa 32-34).
[1] Öykü ajans sahibi Necati Özkan ile yapılan yüz yüze görüşme
· İntranet için bakınız Ek 5 İnternet Terimleri Sözlüğü kapalı bilgisayar ağı
· Domain internette kurum ve kişilerin web sayfaları için tescil ettirdikleri isimleridir. Bu isim karşılığında domaini satan kuruma yıllık belli miktar para ödenir. Türkiye (tr) uzantılı domainler in satışını ODTÜ gerçekleştiriyor.
· B2B ve B2C için Ek 5 İnternet Terimleri Sözlüğüne bakınız.